اگر این سوال برای شما هم پیش آمده که کره کاکائو چیست و با چی درست میشه، باید بگوییم که این کره، یکی از کرههای طبیعی و خوشعطره که هم توی آشپزی و شیرینیپزی به کارتون میاد و هم توی مراقبت پوستی. کره کاکائو از دونههای کاکائو استخراج میشه و درست کردنش نیاز به دقت زیاد و کنترل دما داره اما در نهایت خیالتون بابت سالم بودنش راحته. این کره هم ماده اولیه خیلی از شکلاتهاست و هم میتونه جایگزین روغنهای صنعتی بشه. علاوه بر این، خاصیت نرمکنندگی و آنتیاکسیدانی داره که برای پوست، فوقالعادهست. توی این مطلب از سرویس آشپزی در مجله کوروش، ما طرز تهیه کره کاکائو به روش خانگی، خواص و جایگزینهای کره کاکائو رو به شما خواهیم گفت.
طرز تهیه کره کاکائو در یک نگاه
برای تهیه کره کاکائو اول دانهها رو تمیز کنین و حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه در فر با دمای ۱۵۰ درجه بو بدین تا عطر و روغنش آزاد بشه. بعد دونهها رو دربیارین و بذارین خنک شه. دانههای کاکائو رو با غذاساز آسیاب کنین تا یه خمیر کاکائویی به دست بیاد. خمیر رو روی حرارت غیرمستقیم (بنماری) حدود ۳۰ تا ۴۰ دقیقه گرم کنین و در صورت نیاز کمی روغن گیاهی اضافه کنین تا روغن راحتتر جدا بشه.
روغن جمع شده رو از صافی رد کنین تا شفاف بشه و بعد داخل ظرف شیشهای بریزین و بذارین یک ساعت در دمای اتاق سرد بشه تا حالت کرهای پیدا کنه. در نهایت، کره کاکائو رو در ظرف دربسته و جای خنک نگه دارین. این کره رو تا چند ماه برای آشپزی، شیرینیپزی یا مراقبت پوستی میتونید استفاده کنید.
شما میتونید جزئیات مربوط به مقدار مواد اولیه و مرحله به مرحله طرز تهیه کره کاکائو رو توی این مطلب بخونید.
مواد اولیه برای تهیه کره کاکائو
| مواد اولیه | مقدار مورد نیاز |
| دانه کاکائو خام یا تخمیر شده | ۲ لیوان فرانسوی دستهدار (۲۵۰ گرم) |
| روغن نارگیل یا روغن گیاهی دلخواه | ۲ قاشق غذاخوری (اختیاری) |
| آب جوش | ۲ لیوان فرانسوی دستهدار |
| آسیاب یا غذاساز | برای استخراج کره کاکائو |
| قابلمه یا ظرف بن ماری | برای استخراج کره کاکائو |
| صافی پارچهای یا توری | برای استخراج کره کاکائو |
مدت زمان آمادهسازی مواد اولیه: ۱۵ تا ۲۰ دقیقه
مدت زمان آمادهسازی کره کاکائو: ۱ تا ۲ ساعت
کالری کره کاکائو در ۱ قاشق غذاخوری: ۱۲۰ کیلوکالری
مراحل طرز تهیه کره کاکائو خانگی سالم
از اونجایی که پیدا کردن بهترین برند کره کاکائو سخته و ممکنه نتونید کره کاکائو اصل و اورجینال پیدا کنید، میتونید خودتون دست به کار بشید و کره کاکائو رو خودتون توی خونه به روش زیر درست کنید.
مرحله اول: دانههای کاکائو رو آماده کنید
اولین قدم اینه که فر رو روشن و روی دمای ۱۸۰ درجه سانتیگراد به مدت ۲۰ دقیقه تنظیم کنید تا گرم بشه. دانههای کاکائو رو کف سینی پهن کنین و اگه پوسته یا آشغال ریز دارن، جدا کنین.
بعد دمای فر رو کم کنید و روی ۱۵۰ درجه سانتیگراد بیارید. سینی فر رو حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه توی فر بذارید و هر ۵ دقیقه اونو هم بزنید تا همه قسمتها و همه دونهها، بو داده بشن. این کار باعث میشه عطر طبیعی کاکائو آزاد بشه و روغن داخل دانه راحتتر بیرون بیاد.
مرحله دوم: دانههای کاکائو رو آسیاب کنید
وقتی دانهها کمی خنک شدن، باید اونها رو آسیاب کنین. بهتره از غذاساز یا آسیاب قوی استفاده کنین تا دانهها کاملاً خرد بشن و به شکل خمیر کاکائویی دربیان. این خمیر همون پایه اصلی کره کاکائو هست.
بسته به قدرت دستگاه، این کار بین ۱۰ تا ۱۵ دقیقه طول میکشه. یادتون باشه هر چند دقیقه دستگاه رو خاموش کنین تا موتور نسوزه و طعم خمیر کاکائو تلخ نشه.
مرحله سوم: خمیر کاکائو رو بن ماری کنید
توی این مرحله از طرز تهیه کره کاکائو، خمیر رو داخل ظرف مقاوم مثل پیرکس ضخیم بذارید و اون ظرف رو روی حرارت غیرمستقیم قرار بدین. بهترین روش همون بنماریه یعنی ظرف خمیر رو داخل قابلمهای که آب در حال جوشیدن هست بذارید. میتونید روی بخار آب هم قرار بدید.
سپس روغن گیاهی رو اضافه کنین تا فرآیند استخراج روغن کاکائو، بهتر انجام بشه. دما رو کنترل کنین و نذارید بالای ۵۰ درجه بره، چون خواص آنتیاکسیدانی و عطر طبیعی کاکائو از بین میره. حدود ۳۰ تا ۴۰ دقیقه طول میکشه تا روغن شروع به جدا شدن کنه و روی سطح خمیر، جمع بشه.
در صورت تمایل میتونید انواع روغن گیاهی رو به صورت خرید حضوری و اینترنتی از فروشگاههای افق کوروش تهیه کنید.
مرحله چهارم: روغن کاکائو رو صاف کنید
وقتی روغن کاکائو روی سطح خمیر جمع شد، روغن رو از صافی پارچهای یا توری رد کنین. این کار باعث میشه روغن، شفافتر و بدون ذرات ریز باشه. بهتره دو بار این کار رو انجام بدین تا کره کاکائو خالصتر بشه. این مرحله حدود ۱۵ دقیقه طول میکشه، ولی اگه مقدار خمیر زیاد باشه ممکنه بیشتر طول بکشه.
مرحله پنجم: کره کاکائو رو جمعآوری و سرد کنید
در ادامه، روغن جداشده رو داخل ظرف شیشهای بریزید و توی دمای اتاق بذارید تا سرد بشه. وقتی روغن کاکائو خنک شد، حالت جامد و کرهای پیدا میکنه. این مرحله حدود ۱ ساعت زمان میبره. بهتره ظرف رو در جای خنک و تاریک نگه دارین تا کره کیفیتش رو حفظ کنه و عطرش تغییر نکنه.
مرحله آخر: کره کاکائو رو نگهداری کنید
کره کاکائو رو میتونین تا چند ماه در ظرف دربسته نگه دارین. اگه میخواین کره رو برای مراقبت از پوست استفاده کنین، بهتره توی ظرفهای کوچیک بریزیدتا زودتر مصرف بشه.
برای استفاده در آشپزی و شیرینیپزی هم میتونین مقدار بیشتری کره کاکائو درست کنین و در یخچال نگه دارین. یادتون باشه کره کاکائو در مجاورت نور یا گرما نباشه چون باعث میشه کره زودتر خراب بشه.
انواع کره مغزها رو به روشهای حضوری و اینترنتی از فروشگاههای افق کوروش میتونید خریداری کنید.
نکات مهم در طرز تهیه کره کاکائو
- برای طرز تهیه کره کاکائو از دانههای کاکائوی تازه و باکیفیت استفاده کنین. اگر دانهها کهنه یا کپکزده باشن، هم کیفیت کره پایین میاد و هم طعم کره کاکائو تلخ و بد بو میشه.
- دانههای کاکائو رو فقط به اندازهای بو بدین که عطرشون آزاد بشه. اگر زیادی برشته بشن، روغن داخلشون میسوزه و کره کاکائو تلخ میشه.
- بهتره دانههای کاکائو رو توی چند نوبت کوتاه آسیاب کنین. اینجوری هم به دستگاه فشار نمیاره و هم باعث میشه خمیر کاکائو یکنواختتر بشه.
- اگه خمیر کاکائو خیلی خشک شد، میتونین به اندازه ۱ تا ۲ قاشق غذاخوری روغن نارگیل یا روغن گیاهی دیگه اضافه کنین. این کار استخراج روغن رو راحتتر میکنه، ولی زیادهروی نکنین چون کیفیت کره، پایین میاد.
- دمای کره کاکائو رو همیشه زیر ۵۰ درجه نگه دارین. دمای بالاتر از ۵۰ درجه باعث از بین رفتن خواص آنتیاکسیدانی و تغییر عطر طبیعی کاکائو میشه.
- برای اینکه کره کاکائو شفاف و خالص بشه، روغن رو حداقل ۲ بار از صافی پارچهای رد کنین.
- کره کاکائو رو در ظرف شیشهای تیره و دربدار بریزین. ظرف پلاستیکی یا فلزی، ممکنه بو و طعم کره رو تغییر بده.
- اگه قصد دارین کره کاکائو رو هم برای پوست و هم برای آشپزی استفاده کنین، بهتره کره رو در ظرفهای جداگانه بریزید تا قاطی نشن.
- در رسپی طرز تهیه کره کاکائو در منابع خارجی معمولاً از پرس مکانیکی برای استخراج روغن کاکائو استفاده میشه، ولی در طرز تهیه کره کاکائو خانگی ایرانی، روش بنماری و استفاده از صافی رایجتره.
- روغن گیاهی که موقع استخراج روغن کاکائو بهش اضافه میکنید، فقط نقش کمکی داره و مقدارش باید خیلی کم باشه. اگه این روغن رو زیاد بریزین، کره کاکائویی که به دست میاد، کیفیتش کم میشه و بیشتر شبیه مخلوط روغن میشه تا کره طبیعی.
بیشتر بخوانید: طرز تهیه کره پسته خانگی
نکات نگهداری کره کاکائو
- بهترین ظرف برای نگهداری کره کاکائو، ظرف شیشهای دربدار و تیرهست. ظرف پلاستیکی یا فلزی ممکنه بو و طعم کره کاکائو رو تغییر بده.
- کره کاکائو رو در دمای اتاق خنک یا یخچال نگه دارین. نور مستقیم خورشید و گرما باعث میشه زودتر خراب بشه.
- رطوبت میتونه کیفیت کره کاکائو رو پایین بیاره و باعث کپکزدگیش بشه. همیشه ظرف از خشک و تمیز استفاده کنین.
- کره کاکائو خالص معمولاً تا ۲ سال ماندگاری داره، ولی در شرایط خانگی بهتره حداکثر ۶ ماه تا ۱ سال مصرف بشه.
- اگه کره کاکائو رو برای پوست استفاده میکنین، کره رو در ظرفهای کوچیک بریزید تا هر بار برای یه نوع مصرف باز بشه و بقیهش تازه بمونه.
- تغییر رنگ به زرد تیره، بوی تند یا تلخ و بافت غیرعادی نشونه خراب شدن کرهست.
اشتباهات رایج در طرز تهیه کره کاکائو
اشتباهات رایج موقع درست کردن کره کاکائو میتونه کیفیت این کره رو کم کنه یا اصلاً کره درست نشه. این اشتباهات شامل موارد زیر میشه:
- بو دادن بیش از حد دانهها: اگه دانهها رو خیلی زیاد در فر بذارین، روغن داخلشون میسوزه و کره تلخ میشه.
- آسیاب ناکافی یا خیلی طولانی: اگه دانه کاکائو، به خوبی آسیاب نشه، خمیر درست نمیشه. اگر هم خیلی طولانی دانهها رو آسیاب کنین، دستگاه داغ میکنه و خمیر میسوزه.
- بالا بردن دما بیش از ۵۰ درجه: حرارت زیاد باعث از بین رفتن خواص آنتیاکسیدانی و تغییر طعم طبیعی کره کاکائو میشه.
- اضافه کردن زیاد روغن گیاهی: روغن کمکی باید خیلی کم باشه. اگر زیاد باشه، ناخالصیش زیاد میشه.
- صاف نکردن کامل روغن: اگه روغن رو فقط یک بار صاف کنین، ذرات ریز باقی میمونن و کره کیفیت پایینتری پیدا میکنه.
- نگهداری در ظرف نامناسب: گذاشتن کره در ظرف پلاستیکی یا در معرض نور و گرما باعث میشه زود فاسد بشه.
جایگزین کره کاکائو چیست؟
جایگزینهای کره کاکائو معمولاً روغنهای گیاهی با نقطه ذوب بالاتر مثل روغن نارگیل، روغن پالم و روغنهای جانشین صنعتی هستن. این روغنها در صنعت شکلاتسازی و شیرینیپزی استفاده میشن چون ارزانتر، مقاومتر در برابر گرما و پایدارتر از کره کاکائو طبیعی هستن.
روغن نارگیل
این روغن یکی از رایجترین جایگزینهای خانگی برای کره کاکائو محسوب میشه. نقطه ذوبش کمی بالاتر از کره کاکائو هست و در دمای محیط دیرتر نرم میشه. طعم ملایم و شیرینی داره و برای شکلاتهای نرم و شیرینیهای خونگی خیلی خوب جواب میده. طرز تهیه روغن نارگیل خونگی رو بلد هستید؟
روغن پالم (هسته پالم)
در صنعت شیرینیپزی و شکلاتسازی زیاد استفاده میشه چون بافت پایدار و مقاوم در برابر گرما داره. قیمتش نسبت به کره کاکائو پایینتره و همین باعث شده جایگزین اقتصادی اون باشه. البته بحثهای زیستمحیطی درباره کشت پالم همیشه مطرحه.
روغنهای جانشین کره کاکائو (CBS)
این روغنها ترکیبات صنعتی هستن که بیشتر از چربیهای نارگیل و پالم ساخته میشن. نقطه ذوبشون حدود ۳۴ تا ۳۸ درجهست، یعنی توی دهان ذوب میشن ولی در دمای محیط پایداری بیشتری دارن. همچنین ظاهر براق و بافت یکنواختی به شکلات میدن و هزینه تولید رو پایین میارن، هر چند طعمشون دقیقاً مثل کره کاکائو نیست.
کرههای گیاهی دیگه (مثل کره شی یا کره مانگو)
این کرهها بیشتر در محصولات آرایشی و مراقبت پوستی به جای کره کاکائو استفاده میشن. خاصیت نرمکنندگی و آبرسانی دارن و برای پوست خیلی مفیدن. البته در آشپزی کمتر کاربرد دارن ولی برای ساخت کرمها و بالمهای طبیعی گزینه خوبی هستن.
بیشتر بخوانید: طرز تهیه کره بادام زمینی
کاربردهای خوراکی کره کاکائو
کره کاکائو هم در آشپزی و شیرینیپزی کاربرد داره و هم در محصولات پوستی و آرایشی؛ از شکلاتسازی و دسرها گرفته تا کرمهای مرطوبکننده و بالم لب. مصرف خوراکی اون انرژی بالایی میده و مصرف پوستی باعث نرمی و محافظت از پوست میشه.
- شکلاتسازی: اصلیترین کاربرد کره کاکائو در تهیه شکلاته. بافت نرم، براق و خوشطعم شکلات به خاطر همین کرهست.
- شیرینیپزی و دسرها: در طرز تهیه انواع کیک، بیسکویت و موس شکلاتی استفاده میشه تا بافت لطیف و عطر طبیعی کاکائو ایجاد کنه.
- نوشیدنیها: بعضی نوشیدنیهای گرم مثل هات چاکلت یا قهوه شکلاتی با کره کاکائو خوشعطرتر و غلیظتر میشن.
- جایگزین روغنهای گیاهی: در بعضی دستورهای غذایی میشه به جای روغن نارگیل یا پالم از کره کاکائو استفاده کرد.
کاربردهای پوستی و آرایشی
- مرطوبکننده طبیعی: کره کاکائو پوست رو نرم و مرطوب میکنه و جلوی خشکی و ترک رو میگیره.
- ترمیمکننده پوست: برای درمان ترکهای پوستی، اگزما و التهاب استفاده میشه.
- محافظت در برابر نور خورشید: ترکیبات گیاهی داخلش تا حدی از پوست در برابر اشعه UV محافظت میکنن.
- محصولات آرایشی: پایه اصلی کرمها، بالم لب، لوسیونها و ماسکهای پوستی هست.
- خاصیت ضد پیری: به خاطر وجود آنتیاکسیدانها، کره کاکائو روند پیری پوست رو کند میکنه و ظاهر جوانتری میده.
کاربردهای درمانی و سلامتی
- سلامت قلب: مصرف متعادلش میتونه کلسترول بد (LDL) رو کاهش بده و سلامت قلب رو بهتر کنه.
- منبع انرژی: چون سرشار از چربیهای مفیده، انرژی زیادی به بدن میده.
- بهبود خلق و خو: ترکیبات طبیعی داخل کره کاکائو میتونن مثل شکلات، حس آرامش و شادی ایجاد کنن.
خواص کره کاکائو چیست؟
- کره کاکائو سرشار از ویتامین E هست و به شادابی پوست و گردش خون کمک میکنه.
- به خاطر اسیدهای چرب طبیعی، پوست رو نرم و مرطوب نگه میداره و جلوی خشکی و ترک رو میگیره.
- کره کاکائو خاصیت ترمیمی داره و برای درمان مشکلات پوستی مثل اگزما و التهاب خیلی مفیده.
- ترکیبات گیاهی داخل کره کاکائو از پوست در برابر نور خورشید محافظت میکنن.
- مصرف متعادل کره کاکائو میتونه کلسترول بد رو کم کنه و سلامت قلب رو بهتر کنه.
فوت و فنهای خوشمزه شدن و سوالات متداول درباره طرز تهیه کره کاکائو
کره کاکائو اصل چه رنگیه؟
کره کاکائو اصل معمولاً رنگ زرد روشن مایل به کرم داره. وقتی تازه و خالص باشه، ظاهرش شفاف و یکدست به نظر میاد و بوی ملایم شکلاتی یا کاکائویی میده.
اگه رنگ کره کاکائو خیلی تیره باشه یا به سمت قهوهای بره، معمولاً یا با مواد دیگه مخلوط شده یا مدت زیادی مونده و کیفیتش پایین اومده. کره کاکائوی تقلبی یا بیکیفیت هم گاهی سفید گچی یا خیلی زرد پررنگه که نشونه ناخالصی یا فرآوری نامناسبه.
چرا کره کاکائو سفت یا دونهدونه میشه؟
- اگه دما موقع استخراج یا نگهداری کره کاکائو خیلی بالا بره و بعد سریع سرد بشه، بافت کره دونهدونه و غیر یکنواخت میشه.
- آسیاب ناکافی یا صاف نکردن دونههای کاکائو باعث میشه ذرات ریز داخل کره بمونن و بافتش خشن بشه.
چرا کره کاکائو بوی تند یا تلخ میگیره؟
- استفاده از دانههای کهنه یا بیش از حد بو داده، باعث تلخی و بوی سوختگی کره کاکائو میشه.
- نگهداری کره کاکائو در ظرف نامناسب یا تماس با نور و گرما بوی طبیعی کره رو تغییر میده.
چرا کره کاکائو سفیدک میزنه؟
این حالت بیشتر به خاطر بلور شدن چربیهاست. وقتی دما درست کنترل نشه، چربیها جدا میشن و سطح کره کاکائو سفیدک میزنه.
