روان درمانی پویشی یا (Psychodynamic Therapy) به روشی از درمانگری گفته می شود که تمرکزش بر ضمیر ناخودآگاه است. در این روش فرآیندهایی که فرد بر اساس ناخودآگاه خود، بروز میدهد، مورد بررسی قرار میگیرد. در این روش، اختلاف و تناقضهای رفتاری فرد، بر اساس تجربیات گذشته واکاوی و به آنها پاسخ مناسب داده میشود. در این مطلب از سرویس سلامت در مجله کوروش در مورد تکنیک های روان درمانی پویشی خواهیم گفت و این که چگونه بر درمان فرد اثر میگذارد. همچنین درباره تفاوت روان درمانی پویشی و روانکاوی توضیح خواهیم داد.
پیشگامان روان درمانی پویشی چه کسانی هستند؟
روان درمانی پویشی بر اساس نظریههای زیگموند فروید، بنیانگذار روانکاوی، شکل گرفته است. البته این روشها و نظریهها در قرن نوزدهم تغییراتی پیدا کرد و کاملتر از قبل شد. «کارل گوستاو یونگ»، «آنا فروید» و «ملانی کلاین»، از جمله افرادی بودند که توانستند این مدل روان درمانگری را در دنیا گسترش دهند.
تکنیکهای روان درمانی پویشی در درمان چه بیماریهایی موثر است؟
معمولا تکنیکهای روان درمانی پویشی برای درمان بیماریهایی نظیر انواع افسردگی، اسکیزوفرنی و دیگر بیماریهای جدی روانی کارآمد است. همچنین در زمانهایی که فرد احساس ناامیدی کرده و زندگی برایش معنی ندارد، به کمک او میآيد.
در این مواقع معمولا افراد برای حفظ و ادامه روابط عاطفی، اجتماعی و شخصیشان با مشکل مواجه میشوند. از سوی دیگر برخی دیگر از بیماریها مثل اعتیاد، اختلال اضطراب اجتماعی و اختلالاتی در غذاخوردن را میتوان با تکنیک های روان درمانی پویشی درمان کرد.
تفاوت تکنیکهای روان درمانی پویشی و دیگر روشهای درمانی روان
تفاوت تکنیکهای روان درمانی پویشی با روشهای درمانی دیگر بر گفتاردرمانی عمیق آن استوار است. این تکنیکها شامل تمرکز بر تشخیص، به زبان آوردن، درک کردن، مواجهه و غلبه بر احساسات منفی، متناقض و احساسات سرکوب شده است. با این روش فرد میتواند شرایط زندگی خود را بهبود دهد. همچنین در ایجاد و نگهداری روابط عاطفی و شخصیاش، به رشد و مهارت لازم میرسد.
تکنیکهای روان درمانی پویشی چگونه به بیمار کمک میکند؟
با استفاده از تکنیک های روان درمانی پویشی، بیمار می تواند متوجه شود که چگونه احساساتی را که در گذشته سرکوب شده اند، بر توانایی تصمیم گیری، نحوه عملکرد و نشان دادن رفتارهای مختلف تاثیر گذاشته اند. همچنین این موضوعات روابط فرد را با دیگران، دوستان، همکاران، آشنایان یا دیگر اعضای خانواده تحت الشعاع قرار داده اند.
در کنار این ها تکنیک های روان درمانی پویشی به کمک کسانی می آید که نسبت به ریشه های مشکلات اجتماعی خود شناخت و آگاهی دارند اما در برطرف کردن و غلبه بر این مشکلات احساس ناتوانی می کنند.
در این روش، بیماران یاد می گیرند که چطور مشکلات را تحلیل و حل کنند. آن ها یاد می گیرند که از راه شناسایی عمیق گذشته خود، حال و آینده بهتری داشته داشته باشند. تا با بازبینی رفتارشان، رفتارهای سنجیده تری را از خود بروز دهند.
بیشتر بخوانید: معرفی انواع روان درمانی یا تراپی در روانشناسی
تکنیک های درمانی روان پویشی چه چیزهایی هستند؟
تکنیک های درمانی روان پویشی بر پایه اصول بنیادی که در زیر آمده است، شکل گرفتهاند:
۱- انگیزههای ناخودآگاه مثل فشارهای اجتماعی، زیست شناسی و روان شناسی میتوانند بر رفتار موثر باشند.
۲- تجربههای هر فرد، شخصیت او را میسازد. این تجربیات بر واکنش فرد نسبت به تجربیات دیگر اثرگذار است.
۳- تجربههای گذشته بر اوضاع و شرایط کنونی فرد موثر است.
۴- ایجاد بینش و درک عاطفی به افراد دارای مشکلات روان شناختی کمک میکند.
۵- گسترش دامنه انتخابها و بهبود روابط شخصی به کمک فرد میآید تا مشکلاتش را رفع کند.
۶- رهایی از اتفاقات گذشته به فرد کمک میکند تا زندگی بهتری در آینده داشته باشد.
روان درمانگری پویشی به چه کسانی بیشتر کمک میکند؟
همان طور که گفتیم، تکنیک های روان درمانگری پویشی به برخی افراد به صورت ویژهتر کمک میکند تا بتوانند مسايل و مشکلات مربوط به زمان حال را حل کنند. رفع کردن این مشکلات هم با تکیه بر تجارب گذشته انجام میشود.
همچنین تعامل داشتن و گفت و گو با روان درمانگر، راههای صحیح رفع مشکل را پیش روی مراجعهکننده خواهد گذاشت. اما بر اساس شواهد برخی افراد پاسخ مثبتتر و نتیجه مطلوبتری از این روشها گرفتهاند.
افسردگی و اختلال شخصیت مرزی
افراد دچار اختلال شخصیت مرزی و کسانی که با افسردگی دست و پنجه نرم میکردهاند، جزو این افراد هستند. افراد افسرده با این روش توانستهاند الگوهای تکرارشوندهای را که باعث ایجاد افسردگی در آنها میشده است، شناسایی کنند. آنها با تغییر تدریجی این الگوها توانستهاند بر افسردگی خود غلبه کنند.
بیشتر بخوانید: اگر این نشانه ها را دارید باید به تراپیست مراجعه کنید
اختلال اضطراب اجتماعی
تحقیقات همچنین گویای آن است که افراد دارای اضطراب اجتماعی به این روش درمانی واکنش مثبتی نشان دادهاند. این افراد معمولا از حضور یافتن در جمع و اجتماع، هراس و وحشت دارند. با درک و کشف اصل و ریشه این اختلال، آنها توانستهاند استرس و اضطراب خود را کاهش دهند.
بیشتر بخوانید: اختلال آگورافوبیا یا ترس از مکان های شلوغ
اختلال در خوردن
شاید برای شما یا اطرافیانتان اتفاق افتاده باشد که در هنگام بروز مشکلات عصبی دچار بیاشتهایی یا برعکس پرخوری عصبی شوید. تکنیکهای روان درمانی پویشی در مورد تعدیل این اختلال نتیجه مثبتی را نشان داده است.
دردهای جسمی و فیزیکی
شاید جالب باشد ولی بد نیست بدانید که برخی پژوهشگران بر این باورند که دردهای جسمی ناشی از دردهای روحی هستند. بر این اساس با رفع کردن این مشکلات روحی، میتوان تا حد زیادی دردهای جسمی را نیز کاهش و بهبود داد.
آیا روان درمانی پویشی به کودکان کمک میکند؟
از آن جایی که کودکان در سنین پایین تجربههای کمتری نسبت به بزرگسالان دارند، این روش درمانگری به آنها به خوبی پاسخ میدهد. از طرف دیگر برخی کودکان و نوجوانان معمولا در سنین پایینتر در مورد مشکلات خود راحتتر صحبت میکنند. به ویژه کودکان ۶ تا نوجوانان ۱۸ ساله از راه این روش درمانی توانستهاند علايم اختلالات روانشناختی را کاهش دهند.
رابطه بین مراجع و روان درمانگر چگونه است؟
در روان درمانی پویشی، مراجعهکننده درباره احساساتش نسبت به یک شخص دیگر با درمانگر صحبت میکند. درمانگر نیز این احساسات را به سوی مراجع هدایت میکند. این مسأله ممکن است بدون آگاهی مراجعه کننده انجام بگیرد. فراموش نکنید که درمانگران روشهای مختلفی را به کار میگیرند و رویکردهای متفاوتی نسبت به این موضوع دارند.
در تکنیکهای روان درمانی پویشی، رابطه بین درمانگر و مراجع از اهمیت زیادی برخوردار است. این رابطه فرصتی را به دست میدهد که طی آن، فرد میتواند نسبت به خودش، گذشته و احساساتش نگرش عمیقتری داشته باشد. دو طرف در این زمینه نسبت به جهانبینی طرف مقابل درک بهتری پیدا میکنند. علاوه بر این، شیوه تأثیر عوامل مختلف بر تجربههای گوناگون را پیدا خواهند کرد.
بیشتر بخوانید: انواع اختلال شخصیت دو قطبی و روش های درمان
مدت زمان لازم برای روش درمانی درمانگری پویشی
در روان درمانی پویشی، از آن جایی که اصل و تمرکز بر ضمیر ناخودآگاه و تجربیات گذشته است، باید زمان بیشتری را به آن اختصاص داد. از طرفی برخی مراجعان در برخورد با مشکلات و رویارویی با آنها، با سختیهای درونی مواجه میشوند.
معمولا روان درمانی پویشی در صورت کوتاه مدت بودن، به صرف ۲۵ تا ۳۰ جلسه زمان نیاز دارد. به طور متوسط ۶ تا ۸ ماه برای این روش درمانی در نظر می گیرند. در نوع طولانیمدت هم این روش حداقل یک سال زمان نیاز دارد تا مراجعهکننده بتواند مشکلات خود را حل کند.
سوالات متداول درباره تکنیکهای روان درمانی پویشی
تکنیک روان درمانی پویشی چیست؟
در روان درمانی پویشی درمانگر از تفسیرهای متفاوتی برای بیرون کشیدن ناخودآگاه استفاده میکند. با درک حال و احوال ناخودآگاه مراجعه کننده میتواند ارتباط عمیقتری با درون خود پیدا کند. از این طریق، فرد میتواند با ترسهای خود مقابله کند و به مبارزه و دفاع و در برابر آنها بپردازد.
هر چند پاسخ گرفتن از این روش در مورد افراد و اختلالات گوناگون، متفاوت است. اما این رواندرمانگر است که تصمیم میگیرد که بر اساس اختلال فرد، چه شیوهای را به کار بگیرد. از طرفی میزان همکاری کردن مراجع میتواند روند درمان را تا حد زیادی تسریع ببخشد.
تفاوت روان درمانی پویشی و روانکاوی چیست؟
روانپویشی و روانکاوی هر دو شاخههایی از رواندرمانی هستند. روانکاوی به تحلیل دقیق و طولانیمدت تجربیات کودکی، رویاها و ضمیر ناخودآگاه میپردازد و هدفش کشف منشا مشکلات روانی است. در روانکاوی فرد در جلسات متعدد مورد تجزیه و تحلیل ساختارهای ذهنی قرار میگیرد. روان درمان پویشی که یک روش مدرنتر رواندرمانی است یک رویکرد کوتاهمدتتر و متمرکزتر دارد و تلاش میکند تغییرات سریعتر و قابل لمستر در زندگی فرد ایجاد شود. این روش بر تعاملات فعلی و الگوهای رفتاری مراجع تمرکز میکند.
منبع: medicalnewstoday