فواید و خواص گوشت شترمرغ برای سلامت بدن چیه؟ گوشت شترمرغ شاید در نگاه اول کمی متفاوت به نظر برسه، اما وقتی سراغش میرین، میبینین هم سبکه، هم ارزش غذایی بالا و طعم ملایمی داره. این گوشت هم در گروه گوشتهای قرمز قرار میگیره، هم مثل گوشت سفید، سبک و قابلهضمه. برای همین، هم کسایی که دنبال تغذیه سالمتر، کنترل وزن یا جایگزینی برای گوشتهای سنگین هستن، معمولا این گوشت رو انتخاب میکنن. ارزش غذایی بالا، آهن قابل جذب و چربی کم باعث شده گوشت شترمرغ هم برای ورزشکارها مناسب باشه، هم برای افرادی که کمخونی یا مشکلات گوارشی دارن. توی این مطلب از سرویس سلامت در مجله کوروش، به بررسی خواص گوشت شترمرغ، عوارض احتمالی گوشت شتر مرغ، منع مصرف گوشت شتر مرغ و هر آنچه که درباره این گوشت بدونین، میپردازیم.
گوشت شترمرغ چیست؟ ویژگیهای ظاهری و بافت منحصربهفرد
گوشت شترمرغ یکی از گوشتهای قرمز سبک و سالمه که ظاهر و بافتش با گوشتهای معمول مثل گاو و گوسفند فرق داره. یعنی از نظر رنگ شبیه گوشت قرمزه ولی از نظر لطافت و سبکبودن به گوشت سفید، نزدیکه.
همین ترکیب باعث شده خیلیها بهعنوان یک گزینه سالمتر سراغش برن. گوشت شترمرغ از ران و بخشهای عضلانی این پرنده بزرگ بهدست میاد و به خاطر چربی کم، پروتئین بالا و هضم راحت، در دسته گوشتهای سالم قرار میگیره.
از نظر ارزش غذایی، آهن و ویتامینهای گروه B زیادی داره و برای کسایی که دنبال یه گوشت سبکتر هستن، انتخاب خوبیه. علاوه بر این طعمش هم ملایمه و معمولا بوی تند یا بدی نداره.
ویژگیهای ظاهری گوشت شتر مرغ
ظاهر گوشت شترمرغ بیشتر شبیه گوشت گاو هست، اما رنگش کمی تیرهتر و یکنواختتره. رگههای چربی توی اون، خیلی کم دیده میشن و سطح گوشت، صافتره. وقتی گوشت، چربی، رنگ قرمز تیره با تهمایه بنفش داشته باشه، نشون میده که آهنش زیاده. بعد از پخت هم رنگش قهوهای تیره و یکدست میشه.
بافت منحصر بهفرد گوشت شترمرغ
بافت گوشت شترمرغ، لطیف و فیبرهاش کوتاهتر از گوشت گاوه، برای همین موقع خوردنش، حس خشکی یا سفتی نمیده. این گوشت، چربی بینبافتی خیلی کمی داره، اما بهخاطر لطافت طبیعی عضلهها، اگر درست پخته بشه، خشک نمیشه. همین بافت باعث میشه سریعتر بپزه، راحتتر هضم بشه و بعد از خوردن احساس سنگینی نکنین.
در صورت تمایل میتونید گوشت شترمرغ رو از فروشگاههای افق کوروش به روشهای خرید حضوری و اینترنتی تهیه کنید.
ارزش غذایی گوشت شترمرغ
ارزش غذایی گوشت شترمرغ معمولا بهخاطر چربی کم، پروتئین بالا و ویتامینهای زیادش شناخته میشه. ترکیب مواد مغذی این گوشت باعث شده هم برای ورزشکارها مناسب باشه، هم برای کسایی که دنبال رژیم غذایی سبک و سالم هستن. در هر ۱۰۰ گرم گوشت شترمرغ، مواد مغذی و معدنی زیر وجود دارن:
- انرژی: حدود ۱۲۰ تا ۱۳۰ کیلوکالری
- پروتئین: حدود ۲۲ تا ۲۶ گرم
- چربی کل: حدود ۲ تا ۴ گرم
- چربی اشباع: کمتر از ۱ گرم
- کلسترول: حدود ۵۵ تا ۶۵ میلیگرم
- آهن: حدود ۳ تا ۳.۵ میلیگرم
- روی (زینک): حدود ۲ تا ۳ میلیگرم
- پتاسیم: حدود ۳۵۰ تا ۴۰۰ میلیگرم
- سدیم: حدود ۵۰ تا ۶۰ میلیگرم
- ویتامین B12: حدود ۲ تا ۳ میکروگرم
- ویتامین B6: حدود ۰.۵ تا ۰.۶ میلیگرم
بررسی طبع گوشت شترمرغ در طب سنتی و مصلحهای مناسب آن
طبع گوشت شترمرغ در طب سنتی، معمولا گرم و خشکِ ملایم شناخته میشه، یعنی نه حرارت خیلی شدیدی داره، نه مثل بعضی گوشتها رو به سردی میره. همین طبع باعث میشه برای بیشتر مزاجها قابلقبول باشه و بدن بعد از خوردنش، احساس سنگینی یا نفخ نکنه.
این گوشت بهطور طبیعی مقوی، انرژیزا و خونسازه و برای کسایی که ضعف بدنی، کمخونی یا سردی مزاج دارن، انتخاب مناسبی حساب میشه. البته کسایی که طبع خیلی گرم دارن، ممکنه بعد از مصرفش کمی گرگرفتگی یا تشنگی حس کنن و بهتره همراه با تعدیلکنندهها مصرفش کنن.
برای متعادلکردن طبع گوشت شترمرغ، اون رو همراه مصلحهایی استفاده کنین که حرارت گوشت رو کم کنن یا هضمش رو راحتتر کنن. سرکه، رب انار، لیموترش، آبلیمو، سبزیجات معطر مثل نعناع و ریحان از بهترین مصلحها هستن و کنار این گوشت، تعادل خوبی ایجاد میکنن.
برای افراد گرممزاج، مصرف کمی ماست یا دوغ کنار غذا هم خوبه. این ترکیبها هم طبع غذا رو معتدلتر و هم هضم رو سبکتر و راحتتر میکنن.
بیشتر بخوانید: خواص گوشت بوقلمون و طبع و مصلح آن
خواص گوشت شترمرغ برای سلامتی بدن
خواص گوشت شترمرغ برای سلامتی معمولا بهخاطر ترکیب کمچرب، پروتئین بالا و مواد معدنی مهمش معروفه. این گوشت هم سبکتر از گوشتهای قرمزه، هم ارزش غذایی بالاتری نسبت به حجم و کالریش داره.
به همین دلیل هم برای افرادی که دنبال تغذیه سالمتر هستن، هم برای ورزشکارها و هم برای کسایی که مشکلات گوارشی یا کمخونی دارن، انتخاب مناسبیه.
فواید گوشت شترمرغ برای درمان کمخونی و فقر آهن (مقایسه با گوشت گاو)
گوشت شترمرغ بهخاطر آهن بالا و جذب سریعش، یکی از بهترین انتخابها برای کمک به درمان کمخونی و فقر آهنه. آهن موجود در این گوشت از نوع «هِم» هست؛ همون نوعی که بدن خیلی راحت و کامل جذبش میکنه و به همین دلیل میتونه سطح انرژی، تمرکز و قدرت بدنی رو در افرادی که ضعف یا بیحالی دارن، بهسرعت بهتر کنه. وجود ویتامین B12 هم روند خونسازی رو تقویت و به بهبود علائم کمخونی بیشتر کمک میکنه.
در مقایسه با گوشت گاو، شترمرغ معمولا آهن بیشتری داره و سبکتر هم هست، یعنی بدن بدون دریافت چربی و کلسترول زیاد، میتونه مواد مغذی لازم رو جذب کنه. گوشت گاو هم منبع خوب آهنه، اما چربی بالاتر و هضم سنگینترش باعث میشه برای بعضی افراد مناسب نباشه.
شترمرغ با چربی کمتر، کالری پایینتر و آهن قابلجذبتر، گزینه سالمتر و مؤثرتری برای کساییه که میخوان کمخونی رو کنترل کنن و در عین حال فشار اضافه به بدن وارد نکنن.
نقش گوشت شترمرغ در رژیمهای لاغری
گوشت شترمرغ بهخاطر چربی کم، پروتئین بالا و هضم راحتش، یکی از بهترین انتخابها برای رژیمهای لاغریه، چون بدون اینکه کالری زیادی وارد بدن کنه، احساس سیری طولانیتری میده و جلوی ریزهخواری رو میگیره.
این گوشت به حفظ و تقویت عضلات در دوران کاهش وزن کمک میکنه و چون آهن و ویتامینهای گروه B داره، از ضعف و بیحالی که معمولا در رژیمها پیش میاد جلوگیری میکنه. سبکبودن و هضم سریعش هم باعث میشه بدن برای زمان بیشتری انرژی داشته باشه و روند لاغری بدون فشار و خستگی پیش بره.
خواص گوشت شترمرغ برای عضلهسازی ورزشکاران
گوشت شترمرغ بهخاطر ترکیب پروتئین بالا، چربی بسیار کم و هضم راحت، یکی از بهترین منابع پروتئینی برای عضلهسازی ورزشکارانه. این گوشت مقدار زیادی اسید آمینه ضروری داره که بدن برای ساخت و ترمیم تارهای عضلانی بهشون نیاز داره، و چون چربی کمی وارد بدن میکنه، اجازه میده عضلهسازی بدون افزایش چربی اضافه پیش بره.
آهن و ویتامینهای گروه B موجود در شترمرغ هم به افزایش انرژی، بهبود ریکاوری و جلوگیری از خستگی کمک میکنن، یعنی ورزشکار میتونه تمرینات سنگینتری انجام بده و سریعتر به حالت اولیه برگرده.
سبک بودن و هضم سریع این گوشت هم باعث میشه قبل یا بعد از تمرین بدون احساس سنگینی مصرف بشه و بدن مواد مغذی لازم رو سریع جذب کنه.
خواص گوشت شترمرغ برای بیماران قلبی و دارای کلسترول بالا
گوشت شترمرغ بهخاطر چربی کم، کلسترول پایین و هضم سبک، یکی از مناسبترین گوشتها برای افرادیه که بیماریهای قلبی دارن یا باید سطح کلسترول خونشون رو کنترل کنن.
این گوشت برخلاف بسیاری از گوشتهای قرمز، فشار زیادی به سیستم قلب و عروق وارد نمیکنه و بهخاطر پروتئین بالا و چربی بسیار کم، به بدن انرژی میده بدون اینکه باعث افزایش LDL یا گرفتگی عروق بشه.
وجود پتاسیم و ویتامینهای گروه B هم به بهبود عملکرد قلب، کاهش التهاب و تقویت جریان خون کمک میکنه. به همین دلیل، شترمرغ یک گزینه سبکتر و ایمنتر برای کساییه که باید مصرف گوشتهای سنگین مثل گاو و گوسفند رو محدود کنن و در عین حال نمیخوان از پروتئین حیوانی محروم بشن.
خواص گوشت شترمرغ برای زنان باردار
گوشت شترمرغ بهخاطر چربی کم، پروتئین بالا و آهن قابلجذبش میتونه برای زنان باردار یک منبع غذایی مغذی و کمککننده باشه، البته فقط زمانی که کاملا پخته باشه.
این گوشت مقدار خوبی آهن «هم» داره؛ همون نوع آهنی که بدن خیلی راحت جذبش میکنه و میتونه از کمخونی بارداری، خستگی و ضعف جلوگیری کنه. وجود ویتامین B12 و اسیدهای آمینه ضروری هم به خونسازی، رشد سالم جنین و حفظ انرژی مادر کمک میکنه.
از طرفی چون چربی کمی داره و هضمش راحته، بعد از خوردن، باعث سنگینی، سوزش معده یا ناراحتی گوارشی نمیشه و برای مادرانی که در بارداری حساستر هستن، انتخاب هوشمندانهایه. تنها نکته مهم مصرفش اینه که مثل هر نوع گوشت قرمز، باید کاملا پخته مصرف بشه تا آلودگی میکروبی نداشته باشه.
فواید گوشت شترمرغ برای رشد قد کودکان
گوشت شترمرغ بهخاطر ترکیب پروتئین بالا، آهن قابلجذب و چربی بسیار کم، میتونه به رشد قد کودکان کمک کنه، چون مواد مغذیای رو تأمین میکنه که برای رشد استخوانها و افزایش قد ضروری هستن.
پروتئین این گوشت به ساخت بافتهای جدید و تقویت عضلات کمک میکنه و آهن و ویتامین B12 موجود در اون، باعث افزایش انرژی، بهبود اشتها و پیشگیری از کمخونی میشه.
بد نیست بدونید کمخونی یکی از عواملیه که میتونه روند رشد قدی کودکان رو کُند کنه. از طرفی چربی پایین و هضم راحتش باعث میشه کودک بدون احساس سنگینی یا مشکلات گوارشی، مواد مغذی لازم برای رشد استخوانها و افزایش قد رو دریافت کنه.
تاثیر مصرف گوشت شترمرغ بر تقویت اعصاب و کاهش استرس
گوشت شترمرغ بهخاطر ترکیب پروتئین بالا، ویتامینهای گروه B و مقدار مناسب روی (زینک)، میتونه نقش قابلتوجهی در تقویت اعصاب و کاهش استرس داشته باشه.
ویتامینهای B6 و B12 موجود در این گوشت برای عملکرد صحیح سیستم عصبی ضروری هستن و به تولید انتقالدهندههای عصبی مثل سروتونین و دوپامین کمک میکنن؛ موادی که مستقیما روی آرامش، خلقوخو و کاهش تنشهای عصبی اثر میگذارن.
از طرفی زینک و اسیدهای آمینه ضروری موجود در شترمرغ باعث بهبود تمرکز، کاهش خستگی ذهنی و افزایش مقاومت بدن در برابر استرس میشن. چربی کم و هضم راحت این گوشت هم باعث میشه بعد از مصرف، بدن احساس سنگینی نکنه و میزان انرژی متعادل باقی بمونه؛ موضوعی که خودش به آرامش عصبی و کاهش تحریکپذیری کمک میکنه.
فواید گوشت شترمرغ برای بیماران دیابتی و کنترل قند خون
گوشت شترمرغ بهخاطر چربی بسیار کم، پروتئین بالا و شاخص گلیسمی پایین، میتونه برای بیماران دیابتی یک انتخاب مناسب و ایمن باشه. این گوشت برخلاف بسیاری از گوشتهای قرمز، باعث افزایش ناگهانی قند خون نمیشه و بهدلیل داشتن پروتئین باکیفیت، به تثبیت قند خون و جلوگیری از نوسانات شدید کمک میکنه.
وجود آهن، روی و ویتامینهای گروه B هم به بهبود متابولیسم، افزایش انرژی و کاهش التهابهای مرتبط با دیابت کمک میکنه. چربی پایین و کلسترول کمِ شترمرغ نیز فشار کمتری به قلب و عروق وارد میکنه و برای بیماران دیابتی که معمولا در معرض خطر بیماریهای قلبی هستن، اهمیت زیادی داره.
تفاوت خواص گوشت شترمرغ با گوشت مرغ و بوقلمون
گوشت شترمرغ از نظر ارزش غذایی و اثرات سلامتی، تفاوتهای مهمی با گوشت بوقلمون و خواص گوشت مرغ داره و همین تفاوتها باعث میشه هر کدوم برای نیازهای خاصی مناسب باشن.
تفاوت در ارزش غذایی
گوشت شترمرغ از نظر پروتئین و آهن یک سر و گردن بالاتر از مرغ و بوقلمونه. پروتئینش شبیه گوشتهای قرمزه اما چربی و کلسترولش حتی از مرغ هم کمتره و همین باعث میشه هم برای انرژی و عضلهسازی قویتر و هم برای قلب و کنترل وزن سالمتر باشه.
در مقابل، مرغ و بوقلمون پروتئین خوبی دارن اما آهنشون خیلی کمتره و برای درمان کمخونی یا افزایش انرژی به اندازه شترمرغ مقوی نیستن.
تفاوت در هضم و طبع
شترمرغ با وجود اینکه گوشت قرمز محسوب میشه، هضم سبکتری داره و بعد از خوردنش احساس سنگینی نمیکنین. طبعش گرم و خشک ملایمه و برای افراد سردمزاج خیلی مناسبه.
مرغ و بوقلمون طبع ملایمتر و هضم فوقالعاده سبکتری دارن و برای معدههای حساس یا رژیمهای خیلی سبک انتخابهای آرامتری هستن.
تفاوت در کاربرد سلامتی
شترمرغ برای کمخونی، ضعف، ورزشکارها، بیماران قلبی و افرادی که رژیم لاغری دارن، گزینه بهتریه چون آهن بالا، چربی کم و پروتئین باکیفیتی داره.
مرغ و بوقلمون بیشتر برای مصرف روزمره، رژیمهای کمچرب و افرادی که دنبال غذای بسیار سبکی هستن، مناسبترن. در مجموع، شترمرغ از نظر قدرت تغذیهای و اثرات درمانی قویتره، اما مرغ و بوقلمون انتخابهای سادهتر و روزمرهتر هستن.
عوارض احتمالی و منع مصرف گوشت شترمرغ برای برخی افراد
مصرف گوشت شترمرغ معمولا برای اغلب افراد بیخطره، اما در بعضی شرایط میتونه محدودیت یا عوارض احتمالی داشته باشه. این موارد بیشتر مربوط به افرادیه که بیماریهای زمینهای، حساسیت غذایی یا مشکلات گوارشی خاص دارن. همچنین مثل هر نوع گوشت قرمز، اگر بهطور کامل پخته نشه، خطر آلودگی میکروبی داره و برای گروههای حساس مناسب نیست.
- افراد مبتلا به نقرس یا اسیداوریک بالا: پروتئین حیوانی زیاد میتونه سطح اسید اوریک را افزایش بده و حملات بیماری نقرس را تشدید کنه.
- افراد با حساسیت به گوشت قرمز: ممکنه واکنشهای آلرژیک مثل خارش، کهیر یا مشکلات گوارشی داشته باشن.
- زنان باردار و کودکان: مصرف نیمپز یا نپخته خطر آلودگی میکروبی داره و باید فقط کاملا پخته مصرف بشه.
- افراد با مشکلات شدید گوارشی: اگرچه شترمرغ هضم نسبتا سبکی داره، اما مصرف زیاد اون ممکنه در برخی افراد باعث نفخ یا سنگینی بشه.
- افراد با بیماریهای کلیوی: به دلیل پروتئین بالا، باید با احتیاط و طبق نظر پزشک مصرف بشه.
- افراد با رژیمهای محدود پروتئین: ممکنه نیاز به کنترل مقدار مصرف داشته باشن.
بهترین روش پخت گوشت شترمرغ
بهترین روش پخت گوشت شترمرغ روشی هست که بعد از پخت، گوشت خشک نشه و بافت لطیف و ارزش غذایی بالای خودش رو حفظ کنه. این گوشت چربی کمی دارد، بنابراین اگر بیش از حد حرارت ببینه، سریع خشک میشه. روشهای زیر بهترین نتیجه رو میدن:
- گریل یا استیک با حرارت متوسط: هر طرف ۳ تا ۵ دقیقه؛ بهترین روش برای حفظ لطافت و طعم طبیعی.
- سرخکردن کمروغن (پَنسیر): با مقدار خیلی کم روغن زیتون یا کره؛ مناسب برای فیله و راسته.
- خوراک کمآب و کمروغن: پخت ملایم با سبزیجات برای کسایی که غذای سبکتر میخوان.
- کباب تابهای یا برگر شترمرغ: به شرط اینکه زیاد خشک نشه و داخلش کمی آبدار بمونه.
- مرینیتکردن قبل از پخت: با لیمو، سیر، فلفل و کمی روغن برای جلوگیری از خشکی و افزایش لطافت گوشت.
گوشت شترمرغ رو همیشه با حرارت متوسط و زمان کوتاه بپزین تا خشک نشه و ارزش غذاییش حفظ بشه.
مقدار مصرف مجاز گوشت شترمرغ
مقدار مصرف مجاز گوشت شترمرغ به نیاز بدن، سن و شرایط سلامتی بستگی داره، اما یک الگوی کلی وجود داره که برای بیشتر افراد مناسبه. از اون جایی که این گوشت، پروتئین بالایی داره و چربیش بسیار کمه، مصرف متعادل اون میتونه بخشی از رژیم هفتگی باشه، بدون اینکه به بدن فشار بیاره.
- بزرگسالان سالم: حدود ۲ تا ۳ وعده در هفته، هر وعده ۱۲۰ تا ۱۵۰ گرم؛
- ورزشکاران یا افراد با نیاز پروتئین بالا: ۳ تا ۴ وعده در هفته، هر وعده ۱۵۰ تا ۱۸۰ گرم؛
- کودکان: ۱ تا ۲ وعده در هفته، هر وعده ۶۰ تا ۸۰ گرم؛
- افراد دارای بیماری قلبی یا کلسترول بالا: ۲ تا ۳ وعده سبک در هفته؛
- افراد مبتلا به نقرس یا مشکلات کلیوی: مصرف محدود و کنترلشده طبق نظر پزشک؛
چون پروتئین و آهن این گوشت بالاست، مصرف متعادل بهترین نتیجه رو برای بدن داره و نباید زیادهروی کنین.
سوالات متداول درباره خواص گوشت شترمرغ
۱- چرا گوشت شترمرغ برای بیماران قلبی و دارای کلسترول بالا بهترین گزینه است؟
گوشت شترمرغ برای بیماران قلبی و افراد دارای کلسترول بالا یکی از سالمترین انتخابهاست، اما نه لزوما بهترینِ مطلق برای همه. چربی و کلسترول بسیار پایینش باعث میشه فشار کمتری به قلب وارد بشه و نسبت به گوشت گاو و گوسفند گزینه بسیار ایمنتریه، اما انتخاب نهایی همیشه باید با توجه به شرایط پزشکی هر فرد و نظر پزشک انجام بشه.
۲- آیا ممکن است خوردن گوشت شترمرغ حساسیت ایجاد کند؟
به ندرت چنین اتفاقی میافته ولی در افراد حساس به گوشت قرمز احتمال داره.
۳- آیا گوشت شترمرغ برای افراد مبتلا به نقرس مناسب است؟
افراد مبتلا به نقرس باید گوشت شترمرغ رو به صورت محدود مصرف کنن چون پروتئین حیوانی، اسیداوریک رو بالا میبره.
۴- آیا گوشت شترمرغ هضمش سنگین است؟
معمولا نه؛ از گوشت گاو و گوسفند سبکتره.
۵- بهترین قسمت گوشت شترمرغ کجاست؟
بهترین قسمتهای گوشت شترمرغ عبارتند از:
- فیله شترمرغ که نرمترین و لطیفترین قسمت گوشت است و طعم بسیار لذیذی دارد و به دلیل بافت نرم، برای تهیه استیک، کباب و غذاهای گریل شده بسیار مناسب است.
- ران شترمرغ هم جزو قسمتهای بسیار خوش طعم و پرطرفدار گوشت شترمرغ است.
