یکی از محبوبترین انواع ترشی، درست کردن ترشی با لیمو ترش هستش که وقتی کنار هر غذایی سرو میشه میتونه طعمش رو خیلی بهتر و لذیذتر کنه، مخصوصا اگر ترشی لیمو حلقهای و تند باشه. فقط باید حواستون باشه که اگر این تلخی رو به درستی نگیرید، کل زحمتتون هدر میره. توی این مطلب از سرویس آشپزی در مجله کوروش قرار انواع روشهای طرز تهیه ترشی لیمو رو بهتون یاد بدیم و در کنارش نکات مهمی درباره نگهداری، کپک نزدن و حتی خواص و مضرات ترشی لیموترش رو هم مرور میکنیم تا آخرش یه ترشی خوشرنگ و خوشطعم داشته باشین که از خوردنش لذت ببرید.
طرز تهیه ترشی لیمو بندری و تند در یک نگاه
برای درست کردن ترشی لیمو ترش، اول لیموها رو خوب بشورین و کامل خشک کنین تا هیچ رطوبتی روشون نمونه. بعد لیموها رو با چاقوی تیز حلقه حلقه کنین تا له نشن و تلخی آزاد نکنن. حلقههای لیمو رو با نمک بپوشونین و ۱۲ تا ۲۴ ساعت بذارین تو یخچال بمونن تا تلخیشون گرفته بشه.
بعد، آب تلخ لیمو رو خالی کنین و اگر لازم بود چند ساعت هم تو آب سرد بخیسونین. سیر و فلفلها رو بشورین، خرد کنین و لیمو، نمک، سیر، فلفل و ادویه رو به صورت لایهلایه توی شیشه بریزین. در آخر سرکه رو روی مواد بریزین، یک لایه روغن زیتون اضافه کنین و بذارین ۷ تا ۱۴ روز بمونه تا ترشی کامل جا بیفته.
شما میتونید جزئیات مقدار مواد اولیه و مرحله به مرحله طرز تهیه ترشی لیمو تند و جنوبی رو توی این مطلب بخونید.
مواد لازم برای یک ترشی لیمو ترش حرفهای
| مواد اولیه | مقدار مورد نیاز |
| لیموترش تازه با پوست نازک | حدود ۱ کیلوگرم |
| نمک (درشت یا معمولی) | ۳ تا ۴ قاشق غذاخوری |
| فلفل تند (سبز، قرمز یا هالوپینو) | ۵ تا ۱۰ عدد |
| سیر | ۵ تا ۶ حبه |
| زردچوبه | ۱ قاشق چایخوری |
| تخم گشنیز یا سیاه دانه (اختیاری) | نصف تا ۱ قاشق چایخوری |
| سرکه (سفید یا سرکه سیب) | به مقدار لازم |
| روغن زیتون | ۱ تا ۲ قاشق غذاخوری |
| بطری شیشهای | به تعداد لازم |
مدت زمان آمادهسازی مواد اولیه: ۲۰ دقیقه
مدت زمان آمادهشدن ترشی لیمو ترش: ۱ تا ۲ هفته
مقدار کالری ترشی لیمو ترش در ۱۰۰ گرم: ۳۰ تا ۴۰ کیلوکالری
مراحل طرز تهیه ترشی لیمو حلقهای ساده
اگر لیموها رو به صورت حلقهای، خرد و ترشی کنید، هم ظاهرشون جذاب میشه، هم طعم ادویهها و چاشنیها کاملا به خوردشون میره. در ادامه مرحله به مرحله طرز تهیه ترشی لیمو تند و خوشمزه رو دنبال کنید.
مرحله اول: لیموها رو آماده کنید
اول از همه برای طرز تهیه ترشی با لیمو ترش تازه، لیموها رو خوب زیر آب سرد بشورین تا هر چی گرد و خاک و آلودگی روی پوستشون مونده، پاک بشه. چون لیمو مستقیم وارد ترشی میشه، باید پوستش کاملا تمیز باشه.
بعد از شستن، لیموها رو روی یک دستمال تمیز پهن کنین و بذارین کاملا خشک بشن. هیچ نم و رطوبتی نباید روی لیموها بمونه چون یکی از اصلیترین دلایل کپکزدن ترشی، رطوبته.
مرحله دوم: لیموها رو حلقهای کنین
در ادامه، وقتی لیموها خشک شدن، شروع کنین به حلقهکردنشون. ضخامت حلقهها باید حدود ۳ تا ۵ میلیمتر باشه، یعنی نه اونقدر نازک که له بشه و نه اونقدر ضخیم که دیر مزه بگیره. برای این کار حتما از چاقوی تیز استفاده کنین، چون چاقوی کند، باعث له شدن لیمو و آزاد شدن طعم تلخ اونها میشه.
مرحله سوم: تلخی لیموها رو بگیرید
توی این مرحله از درست کردن ترشی لیمو خانگی، حلقههای لیمو رو داخل یک ظرف بریزین و روشون نمک بپاشین. نمک باید همه جای لیمو رو بپوشونه تا تلخی رو از پوست لیمو خارج کنه.
درب ظرف رو ببندین و بذارین ۱۲ تا ۲۴ ساعت، لیموها توی یخچال بمونن. در اصل این روش نمک سود کردن لیمو، یکی از مطمئنترین راهها برای گرفتن تلخی لیمو ترش خانگیه.
در صورت تمایل میتونید انواع نمک رو به صورت حضوری و اینترنتی از فروشگاههای افق کوروش خریداری کنید.
مرحله چهارم: لیموها رو خیس کنید
بعد از استراحت، لیموها کمی آب میندازن. این آب معمولاً تلخه و باید خالیش کنین. اگر حس کردین لیموها هنوز کمی تلخی دارن، میتونین چند ساعت هم تو آب سرد بخیسونین و یکی، دو بار، آبش رو عوض کنین.
این روش خیساندن برای لیموهایی که پوستشون ضخیمه یا برای گرفتن تلخی پوست لیمو سنگی، خیلی خوب جواب میده و طعم ترشی رو خوشمزهتر میکنه.
مرحله پنجم: سبزیها رو آماده کنید
سپس توی این مرحله از طرز تهیه ترشی لیمو بندری و جنوبی، سیرها رو پوست بگیرین و اگر دوست دارین عطرش بیشتر آزاد بشه، میتونین نصف یا کمی له کنین. فلفلهای تند رو هم بشورین و کامل خشک کنین.
به کار بردن فلفل سبز، قرمز یا هالوپینو کاملا اختیاریه، ولی هر چی فلفل تندتر باشه، ترشیتون حالت بندریتر و جنوبیتر پیدا میکنه.
مرحله ششم: وسایل ترشی انداختن رو آماده کنید
برای استریلکردن، شیشه رو چند دقیقه تو آب جوش بذارین و بیرون بیارید. بعد بذارین خودش خشک بشه. این کار ساده، یکی از مهمترین ترفندهای جلوگیری از کپک زدن ترشی لیمو ترشه. بعد شروع کنین به چیدن مواد داخل شیشه.
مرحله هفتم: مواد ترشی لیمو رو توی شیشه بچینید
توی این مرحله طرز تهیه ترشی لیمو ترش به روش بندری و تند، کف شیشه، یک لایه لیمو بذارین، بعد کمی نمک بپاشید، چند حلقه فلفل تند و یکی، دو تیکه سیر اضافه کنین.
اگر از زردچوبه یا تخم گشنیز استفاده میکنین، مقدار کمی هم روی همین لایهها بریزین. چیدن لایهها رو به همین صورت ادامه بدین تا شیشه پر بشه و مواد، روی هم قرار بگیرن.
مرحله هشتم: سرکه رو اضافه کنید
توی این مرحله از طرز تهیه ترشی لیمو حلقه ای، وقتی شیشه پر شد، سرکه رو آروم آروم اضافه کنین تا همه مواد به طور کامل، زیر سرکه برن. سرکه سفید معمولاً رنگ ترشی رو روشنتر و شفافتر نگه میداره، ولی سرکه سیب هم طعم ملایمتری میده.
حواستون باشه که هیچ تیکهای از لیمو نباید بیرون از سرکه بمونه، چون هم کپک میزنه هم خوب طعم نمیگیره.
انواع سرکه رو به صورت خرید حضوری و اینترنتی از فروشگاههای افق کوروش میتونید تهیه کنید.
مرحله نهم: روغن زیتون اضافه کنید
در آخر یک تا دو قاشق روغن زیتون روی سطح مواد بریزین. این لایه نازک روغن مثل یک محافظ عمل میکنه و جلوی ورود هوا رو میگیره و ماندگاریش رو بالا میبره. در شیشه رو محکم ببندین و چند روز اول بذارین تو دمای اتاق بمونه تا شروع به رسیدن کنه.
بعد از سه چهار روز میتونین شیشه رو به جای خنکتر منتقل کنین. معمولاً بین ۷ تا ۱۴ روز طول میکشه تا ترشی لیمو ترش به طعم نهایی برسه، ولی هرچی بیشتر بمونه، جاافتادهتر و خوشطعمتر میشه. سپس میتونید این ترشی رو کنار غذای اصلی سرو کنید.
برای خرید انواع روغن مایع مثل روغن زیتون و انواع ترشی آماده، از فروشگاههای افق کوروش به روشهای حضوری و اینترنتی میتونید اقدام کنید.
سایر روشهای تهیه ترشی لیمو
۱- طرز تهیه ترشی لیمو بدون سرکه
ترشی لیمو بدون سرکه، هم طعم ملایمتری داره هم برای کسایی که مزه تیز سرکه رو دوست ندارن، گزینه خوبیه. برای این روش، لیموها رو بعد از شستن و خشککردن، چهار قاچ کنین و حسابی روشون نمک بریزین تا تلخی و آب اضافیشون کشیده بشه.
بعد لیموهای نمکسود رو ۲ تا ۳ روز تو آفتاب بذارین تا پوستشون نرم و شفاف بشه و آب پس بدن. وقتی لیموها آب انداختن، همون آب طبیعی رو داخل شیشه بریزین و لیموها رو لایهلایه بچینین. نمک و فلفل و سیر رو هم بین لایهها اضافه کنین تا طعمش قویتر بشه. این ترشی معمولاً ۲ تا ۳ هفته طول میکشه تا کامل جا بیفته.
۲- طرز تهیه ترشی لیمو فوری
ترشی لیمو فوری برای وقتاییه که میخواین زودتر ترشی رو سرو کنین و نمیخواین چند هفته صبر کنین. توی این روش، لیموهای شسته و حلقهشده رو فقط ۳۰ ثانیه تو آب جوش بندازین و بعد سریع تو آب یخ بریزین تا شوک حرارتی بهشون وارد شه و تلخیشون کم بشه.
بعد لیموها رو با نمک، سیر و فلفل مخلوط کنین و داخل شیشه استریل بریزین. کمی سرکه سفید یا سرکه سیب اضافه کنین تا مواد، به طور کامل زیر سرکه برن. درب شیشه رو ببندین و ۲۴ ساعت بذارین تو یخچال بمونه تا مزهها به خورد هم برن. این مدل طعمش مثل ترشیهای جاافتاده نیست، ولی برای مصرف فوری و سریع خوبه.
۳- طرز تهیه ترشی لیمو لبنانی پوره شده
برای درست کردن ترشی لیمو پوره شده، مثل روشهای قبل، تلخی لیموها رو بگیرین. بعد داخل غذاساز بریزین و با کمی نمک، فلفل و سیر پوره کنین تا یه بافت لطیف و یکدست بهدست بیاد.
بعد این پوره رو داخل شیشه استریلشده بریزین و روش کمی آبلیمو یا سرکه بریزین تا سطحش کاملا پوشیده بشه. چون مواد لهشدهست، خیلی سریع مزه میگیره و عطر لیمو و سیر توش چند برابر حس میشه.
این ترشی، معمولاً بعد از چند روز آماده میشه و کنار مرغ، ماهی، ساندویچ و غذاهای گوشتی فوقالعاده عالیه. این مدل بیشتر شبیه چاشنیهای مدیترانهایه و برای کسایی که طعمهای قوی و غلیظ دوست دارن خوبه.
۴- طرز تهیه ترشی لیمو با آبلیمو
توی این مدل، بهجای سرکه از آبلیمو تازه استفاده میشه و طعم ترشی لیمو خیلی طبیعیتر و ملایمتره. تلخی لیموها رو بگیرین و به صورت حلقهای یا چهار قاچ به همراه نمک، سیر و فلفل به صورت لایهلایه، داخل شیشه استریلشده بچینین.
بعد روی مواد، آبلیمو تازه بریزین تا کاملا پوشیده بشن و هیچ تیکهای بیرون نمونه. این ترشی کمی دیرتر جا میافته، اما یه ترشی شفاف، خوشرنگ و کاملاً طبیعیه که با غذاهای دریایی و خوراکهای سبک عالی میشه.
۵- طرز تهیه ترشی لیمو آفتابی
توی روش آفتابی، بعد از شستن، تلخی لیموها رو به روش نمکسود بگیرید. سپس ۲ تا ۳ روز جلوی آفتاب بذارین تا پوستشون نرم و شفاف بشه و آب خودشون رو پس بدن. این آفتاب دیدن باعث میشه لیموها، سریعتر مزه بگیرن و طعمشون جنوبیتر و عمیقتر بشه.
بعد از این مرحله، لیموها رو با سیر، فلفل و ادویه لایهلایه داخل شیشه استریلشده بچینین و روش سرکه یا آبلیمو بریزین تا کامل پوشیده بشه. در آخر یک لایه نازک روغن روی مواد بریزین تا ترشی لیمو، کپک نزنه و بهتر جا بیفته. این مدل معمولا زودتر آماده میشه و رنگ طلایی و جذابی پیدا میکنه.
۶- طرز تهیه ترشی لیمو با عسل
ترشی لیمو با عسل، طعم ملس و کاراملی داره. توی این روش، تلخی لیموها رو بگیرید. لیموهای بدون تلخی رو حلقه یا چهار قاچ کنین و لایهلایه داخل شیشه استریلشده بچینین.
بین لایهها نمک، سیر و فلفل بریزین و بعد مخلوطی از سرکه یا آبلیمو رو با مقدار کمی عسل ترکیب کنین تا یه طعم ترش و ملس ایجاد بشه. این ترکیب رو روی مواد بریزین تا کاملا پوشیده بشن و در آخر یک لایه نازک روغن هم روی سطح مواد بریزین.
این مدل ترشی، ترکیب فوقالعادهای با غذا با مرغ، غذا با ماهی و غذاهای تند میسازه.
۷- طرز تهیه ترشی لیمو هندی
ترشی لیمو هندی با ترکیب ادویههای گرم و تند درست میشه و طعمش نسبت به مدلهای معمولی، عمیقتر و معطرتره. لیموهایی که تلخیشون رو گرفتین، حلقه یا چهار قاچ کنین و لایهلایه با نمک، سیر، فلفل تند، کاری، زردچوبه، زیره و تخم گشنیز داخل شیشه بچینین و روی مواد سرکه یا آبلیمو بریزین تا کامل پوشیده بشن.
این مدل ترشی، خیلی زود مزه میگیره و در نهایت یه ترشی لیمو تند، ادویهای و کاملاً شبیه چاشنیهای هندی دارید.
نکات مهم در طرز تهیه ترشی لیمو اصیل
- در طول مدتی که ترشی لیمو در حال رسیدنه، هر چند روز یک بار شیشه رو چک کنین تا مطمئن بشین سطح سرکه کم نشده. اگر دیدین مواد از سرکه بیرون زدن، کمی سرکه اضافه کنین.
- لیمو رو قبل از ریختن توی ترشی، چند بار روی میز بغلتونین تا روغنهای معطر پوست لیمو آزاد بشه و طعم ترشی قویتر دربیاد.
- بهتره توی ترشی لیمو ترش، از نمک یددار استفاده نکنین چون ید باعث کدر شدن رنگ ترشی و نرم شدن بیش از حد لیمو میشه.
- اگر از سرکه برای روی ترشی لیمو ترش استفاده میکنین، بهتره کمی آبلیمو هم اضافه کنین تا طعم تیز سرکه متعادل بشه.
- شیشه ترشی لیمو رو تا لبه پر نکنین. کمی فضای خالی بذارین تا ترشی در طول تخمیر فشار نیاره و نشت نکنه.
- برای طرز تهیه ترشی لیمو آفتابی، اگر ترشی بیشتر از ۳ روز تو آفتاب بمونه، هم پوستش تلخ میشه، هم ممکنه بیش از حد خشک بشه و بافت ترشی رو خراب کنه.
چگونه تلخی ترشی لیمو را بگیریم؟
- نمک سود کردن: خوابوندن لیمو توی نمک یکی از مطمئنترین راههای گرفتن تلخی لیموهاست. لیموها رو چهار قاچ کنید و به مدت ۱ تا ۲ روز توی نمک استراحت بدین تا تلخیِ بخش سفیدشون بیرون کشیده بشه.
- شوک حرارتی: لیمو رو چند ثانیه تو آب جوش بذارین و سریع به آب یخ منتقل کنین تا تلخی پوست لیمو آزاد بشه.
- روش آفتابی: لیموهای نمکسود رو فقط ۲ تا ۳ روز جلوی آفتاب بذارین تا تلخی اونها کم بشه و پوست نرم بشه.
- جدا کردن بخش سفید وسط لیمو: اگر این قسمت رو جدا کنید، خیلی تلخی پوست لیمو کم میشه چون بیشترین تلخی لیمو دقیقا توی همین قسمت اسفنجی جمع شده.
- لیموی رسیده با پوستکلفت: لیموهای نارس یا پوست نازک، تلخی بیشتری آزاد میکنن.
- اضافه کردن شیرین کننده: اگر طعم ترشی لیمو خیلی تیزه، افزودن مقدار کمی شکر یا عسل میتونه تلخی رو متعادل کنه، بدون اینکه ترشی، شیرین بشه.
پیشگیری از کپک زدن ترشی لیمو ترش
برای جلوگیری از کپک زدن ترشی لیمو ترش و ماندگاری بیشتر اون، نکات زیر رو رعایت کنید:
- قبل از ریختن مواد ترشی توی بطری، شیشه و درِ شیشه رو کاملا استریل و خشک کنین.
- لیمو و همه مواد باید کاملاً خشک باشن چون حتی وجود یک قطره آب، باعث کپک میشه.
- مواد ترشی رو طوری داخل شیشه بچینین که هیچ تیکهای بیرون از سرکه یا آبلیمو نمونه.
- روی سطح ترشی لیمو ترش، یک لایه نازک روغن بریزین تا هوا به مواد نرسه.
- از نمک کافی و غیر یددار، برای طرز تهیه ترشی لیمو استفاده کنین.
- ترشی لیمو رو تا زمان رسیدن در جای خنک، تاریک و دور از نور مستقیم نگه دارین. بعد از رسیدن ترشی هم، اون رو توی یخچال قرار بدین.
- اگر ترشی لیمو ترش بدون سرکه درست میکنین، هر چند روز یک بار، شیشه ترشی رو آروم تکون بدین.
- از قاشق خیس یا چرب برای برداشتن ترشی لیمو ترش استفاده نکنین.
- شیشه ترشی لیمو رو تا لبه پر نکنین تا در زمان تخمیر، نشت نکنه و هوا نکشه.
بیشتر بخوانید: طرز تهیه چیپس لیموترش (لیموترش خشک)
خواص و مضرات ترشی لیمو ترش
ترشی لیمو هم مثل همه مواد غذایی، اگر به اندازه مصرف کنید، برای سلامتی فوایدی رو داره و اگر توی مصرفش زیادهروی کنین، به بدن آسیب میرسونه.
خواص ترشی لیمو ترش
- ترشی لیمو، میتونه به عمل هضم کمک کنه و حرکات روده رو تقویت کنه.
- این ترشی، ویتامین C و آنتیاکسیدان داره و برای تقویت سیستم ایمنی مناسبه.
- ادویههایی که تو بعضی روشهای تهیه ترشی لیمو استفاده میشه، مثل زیره و تخم گشنیز، میتونن سرعت متابولیسم بدن رو بالا ببرن.
- طعم تند و ترش این ترشی، معمولاً اشتها رو باز میکنه و برای کسایی که میخوان رژیم چاقی بگیرن، خوبه.
- ترشی لیمو ترش، کالری کمی داره و برای کسایی که رژیم لاغری دارن، گزینه مناسبیه.
مضرات ترشی لیمو ترش
- نمک ترشی لیمو مثل ترشی انبه بندری معمولاً زیاد هستش و مصرف زیادش برای کسایی که فشار خون دارن، اصلاً مناسب نیست.
- ممکنه ترشی لیمو ترش، مخصوصاً مدلهای تند و ادویهای، برای بعضیا باعث سوزش معده یا رفلاکس بشه.
- اگر در مصرف ترشی لیمو زیادهروی کنید، میتونه باعث ایجاد نفخ یا ناراحتی گوارشی بشه.
- اگر این ترشی درست، تهیه یا نگهداری نشه، احتمال کپکزدگی و آلودگی میکروبی اون وجود داره.
فوت و فنهای خوشمزه شدن ترشی لیموترش
۱- برای رسیدن ترشی لیمو چقدر زمان لازم است؟
- ترشی لیمو معمولی با سرکه یا آبلیمو: حدود ۲ تا ۳ هفته زمان میبره تا کامل جا بیفته.
- ترشی لیمو آفتابی: چون لیمو قبلش آفتاب میبینه، معمولاً ۱۰ تا ۱۴ روزه آماده میشه.
- ترشی لیمو هندی و ادویهای: به خاطر استفاده از ادویههای گرم، معمولاً توی ۱ تا ۲ هفته جا میافته.
- ترشی لیمو بدون سرکه فقط با نمک و آبِ خود لیمو: این مدل دیرتر میرسه و حدود ۳ تا ۴ هفته زمان لازم داره.
۲- چرا ترشی لیمو بعد از مدتی تلخ میشه؟
معمولاً بهخاطر بخش سفید لیمو یا موندن زیاد لیمو جلوی آفتاب، این ترشی تلخ میشه. اگر قبل از درست کردن ترشی لیمو، لیمو رو نمکسود کنین یا بخش سفیدش رو جدا کنین، تلخی ترشی خیلی کمتر میشه.
۳- اگر روی ترشی لیمو کپک زد، باید کل شیشه رو دور بریزم؟
اگر کپک فقط روی سطح ترشی لیمو باشه و مقدارش کم باشه، معمولاً نشونه ورود رطوبته و بهتره کل شیشه رو دور بریزین تا ریسک سلامتی نداشته باشه.
محصولات مرتبط
